تاکید بر روایت تحولات نظام مالیاتی؛ از هوشمندسازی تا فرهنگ‌سازی

به گزارش اقتصاد پرس؛ در شصت و هشتمین جلسه ارکان اطلاع‏‌رسانی دولت که با حضور الیاس حضرتی، رئیس شورای اطلاع‌رسانی دولت و فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت و جمعی از اعضا و مسئولان شورای اطلاع رسانی به میزبانی سازمان امور مالیاتی کشور برگزار شد، سیاست‌ها و دستاورد‌های نظام مالیاتی مورد بحث و هم اندیشی قرار گرفت.

در این نشست، الیاس حضرتی، رئیس شورای اطلاع رسانی دولت ضمن تقدیر از فعالیت‌های سازمان امور مالیاتی در دوره جنگ تحمیلی و تاکید بر نقش برجسته سازمان امور مالیاتی کشور در نظام تامین مالی کشور گفت: برگزاری جلسات ارکان اطلاع رسانی دولت با سازمان‌ها و دستگاه‌های مختلف با این هدف صورت می‌گیرد تا اعضا و فعالان رسانه‏‌ای در دولت ضمن دریافت گزارش اقدامات صورت گرفته با اشراف، تسلط و آگاهی کامل نسبت به اطلاع‌‏رسانی خبری و تهیه روایت اطلاع رسانی اقدام کنند.

فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت نیز در این نشست ضمن تقدیر از کارکنان نظام مالیاتی در تلاش برای تامین درآمد‌های مورد نیاز دولت به تمجید از طرح سازمان امور مالیاتی ایران در نشان‏دار کردن مالیات پرداخت و گفت: پیامد‌ها و کارکرد طرح نشان دار کردن مالیات فقط به نظام مالیاتی محدود نمی‌شود، بلکه اقدامی در راستای افزایش اعتماد بین مردم و دولت است و به همین دلیل تقویت آن ضروری است.

در ابتدای این نشست سیدمحمد هادی سبحانیان، رییس‌کل سازمان امور مالیاتی کشور به تشریح دستاورد‌ها و سیاست‌های سازمان پرداخت و اظهار کرد: مساله مالیات در سال‌های اخیر با توجه به اهمیت و نقشی که در تامین درآمد دولت داشته است، بیشتر مورد توجه مردم قرار گرفته است.

رییس‌کل سازمان امور مالیاتی کشور تصریح کرد: اقدامات سازمان در سال‌های اخیر معطوف به دو هدف بوده است: یکی تامین حداکثری بودجه دولت از محل مالیات به صورت عادلانه و دیگری کاهش اصطکاک بین نظام مالیاتی و مودیان و بهبود تجربه مودیان در مواجهه با نظام مالیاتی. سبحانیان سیستمی کردن محاسبات و فرآیند‌های مالیاتی و کاهش حداکثری مداخلات انسانی را مهمترین راهبرد سازمان امور مالیاتی در مسیر تحقق این اهداف برشمرد.

وی با تشریح محاسبه سیستمی مالیات به عنوان یکی از مهمترین مصادیق هوشمندسازی مالیاتی گفت: در سال گذشته با استفاده از ظرفیت تبصره ماده (۱۰۰) قانون مالیات‌های مستقیم، پرونده مالیاتی ۹۶ درصد از پرونده‌های مالیات بر عملکرد مشاغل خرد بدون نیاز به ارائه اظهارنامه و به صورت سیستمی حسابرسی شده است و برای ۹۰ درصد از مودیان مشمول بهره‏مندی از ظرفیت تبصره ماده (۱۰۰) قانون مالیات‌های مستقیم نیز مالیات صفر لحاظ شده است. به گفته سبحانیان، در سال ۱۴۰۴ میزان رسیدگی مبتنی بر عامل انسانی در خصوص پرونده‌های اشخاص حقیقی به نیم درصد از کل پرونده‌های این گروه از مودیان کاهش یافته است.

رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور با اشاره به اینکه بر اساس قانون، اصناف و صاحبان مشاغل در خردادماه مکلف به ارائه اظهارنامه مالیاتی هستند، گفت: با توجه به شرایط ناشی از جنگ، درخواست تمدید موعد مذکور از طرف این سازمان به مراجع ذی‏‌صلاح ارایه شده است و هم‏اکنون منتظر مصوبه و تایید مراجع قانونی هستیم.

وی با اشاره به تلاش سازمان برای فاصله گرفتن از حسابرسی مبتنی بر عامل انسانی و حرکت به سمت حسابرسی سیستمی گفت: در حوزه اشخاص حقوقی نیز میزان محاسبه مبتنی بر عامل انسانی از ۶۶ درصد (به نسبت کل پرونده‌های حقوقی) در سال ۱۴۰۲ به ۱۴ درصد در سال ۱۴۰۴ رسیده است.

وی با مقایسه دو شیوه مالیات ستانی مبتنی بر عامل انسانی و شیوه مبتنی بر حسابرسی سیستمی گفت: پارادایم حاکم و مسلط بر نظام مالیاتی در گذشته اینطور بود که افزایش درآمد مالیاتی با افزایش رسیدگی انسان محور محقق می‌شد ولی حالا با کاهش رسیدگی مبتنی بر عامل انسانی به افزایش درآمد‌های مالیاتی دست پیدا کردیم؛ یک حکمرانی نرم اینجا اتفاق افتاده و فعالان اقتصادی ابراز بیشتری داشتند.

رییس‌کل سازمان امور مالیاتی کشور با اشاره به استقرار کامل پروژه سامانه مودیان در نظام مالیات بر ارزش‌افزوده در دولت چهاردهم به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین پلتفرم‌های مالی در نظام اقتصادی کشور گفت: تصویب قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مودیان در مجلس شورای اسلامی و اجرای این قانون از مهمترین اقدامات انجام شده در کشور بود که در دولت چهاردهم شاهد استقرار کامل آن در زمستان ۱۴۰۴ بودیم.

سبحانیان در تشریح شاخص‌های مربوط به استقرار کامل نظام پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مودیان گفت: از صدور ماهانه ۲۵۰ میلیون صورتحساب الکترونیکی در سال ۱۴۰۲ به صدور ماهانه بیش از ۴.۶ میلیارد صورتحساب الکترونیکی در سال ۱۴۰۴ رسیدیم، همچنین تعداد مودیان صادرکننده صورتحساب الکترونیکی با بیشترین جزئیات اقتصادی از ۱۷۰۰ نفر در سال ۱۴۰۲ به بیش از ۳۸۵ هزار نفر در پایان سال ۱۴۰۴ رسیده است.

وی با اشاره به تحول در فرایند استرداد اعتبار به فعالان اقتصادی با استفاده از الگوریتم‌های سیستمی و کاهش حداکثری نقش عامل انسانی تصریح کرد: میزان استرداد اعتبار از ۳۰ هزار میلیارد تومان در سال ۱۴۰۳ به بیش از ۵۷ هزار میلیارد تومان در سال ۱۴۰۴ رسیده است. وی همچنین با مقایسه رشد درآمد‌های مالیاتی و رشد استرداد مالیات به مودیان در دو ماه ابتدایی سال گفت: در حالی که در دو ماه نخست سال درآمد‌های مالیاتی حدود ۲۰ درصد رشد داشته است، میزان استرداد مالیات ۵ برابر دوره مشابه سال گذشته بوده است.

رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور همچنین گفت: فرایند استرداد مالیات در گذشته مستلزم طی فرایند‌های طولانی‌تر بوده که با اتخاذ تدابیر لازم در سال ۱۴۰۴ آن را کاهش دادیم که مدت‌زمان تقریبی نیز به حدود دو ماه رسیده است.

سبحانیان با اشاره به تاکیدات رئیس جمهور بر نقش پایگاه‌های اطلاعاتی موضوع ماده ۱۶۹ مکرر قانون مالیات‌های مستقیم اظهار کرد: تاکیدات رییس‌جمهور طی دو سال اخیر باعث شده است سرعت اخذ داده از دستگاه‌های ذیربط افزایش یابد و و زمینه مناسبی برای افزایش ظرفیت‌های این قانون برای تقویت حکمرانی مبتنی بر داده فراهم شود. به گفته وی، سازمان امور مالیاتی علاوه بر داده‌ها و اطلاعاتی که از سایر دستگاه‌ها برای این سامانه استفاده می‌کند، امکان خوداظهاری و تکمیل اطلاعات توسط مردم را نیز فراهم کرده است که اجرای موثر آن نیازمند تصویب قانونگذار است.

رئیس کل سازمان امور مالیاتی همچنین اعلام کرد: اطلاعات در اختیار این سازمان به پایگاه رفاه ایرانیان نیز ارائه شده است که می‌تواند برای تنظیم گری در حوزه یارانه‌ها مورد استفاده قرار گیرد.

رییس‌کل سازمان امور مالیاتی کشور با اشاره به استفاده از ظرفیت‏های مردمی برای مبارزه با فرار مالیاتی و پرداخت پاداش به گزارشگران فرار مالیاتی تصریح کرد: در چهار سال گذشته با گسترش چتر مالیاتی برای ۱۱ میلیون مودی جدید پرونده مالیاتی تشکیل شده است و از طرف دیگر، با اصلاح و ارتقای اظهارنامه‌های مالیاتی و شناسایی انحراف مالیاتی در اظهارنامه‌های مالیات بر ارزش افزوده برخی مودیان به صورت برخط از فرار مالیاتی آنها جلوگیری شده است.

وی در این جلسه ضمن تشریح تمهیدات و اقدامات سازمان امور مالیاتی کشور در دوره جنگ تحمیلی گفت: تمدید مواعد انجام تکالیف مالیاتی، استمهال در پرداخت مالیات و تمدید مواعد رسیدگی و حسابرسی از جمله اقدامات سازمان برای همراهی با مودیان و صیانت از فضای کسب و کار بوده است.

سبحانیان به اشاره به تهیه و تدوین سند فرهنگ سازی مالیاتی و رونمایی از آن با حضور رئیس شورای اطلاع رسانی دولت گفت: در سازمان امور مالیاتی همه اقدامات و طرح‌ها از نظر اطلاع‌رسانی بررسی و پس از تهیه و تدوین سیاست‌های رسانه‌ای وارد فاز اجرایی می‌شوند.

رییس‌کل سازمان امور مالیاتی کشور با تشریح اقدامات سازمان در حوزه فرهنگ سازی مالیاتی از قبیل تولید انیمیشن، تولید یک فیلم سینمایی (با موضوع فرار مالیاتی) و همکاری برای ساخت سریال با موضوع مالیات گفت: اجرای طرح نشان دار کردن مالیات یکی از مهمترین اقدامات سازمان برای فرهنگ سازی در حوزه مالیات و افزایش اعتماد عمومی به نظام تامین مالی کشور بوده است. به گفته سبحانیان، اجرای این طرح علاوه بر اینکه باعث افزایش تمکین داوطلبانه مودیان به پرداخت مالیات شده بلکه از سوی مدیران اجرایی استانی نیز مورد استقبال گسترده قرار گرفته است.

در این جلسه همچنین، سید محمدرضا احمدی، رئیس مرکز بازرسی، مبارزه با فرار مالیاتی و پولشویی سازمان به تشریح برنامه‌ها و دستاورد‌های این مرکز در حوزه مبارزه با فرار مالیاتی پرداخت. داود خدابنده، مدیر کل دفتر روابط عمومی و فرهنگ سازی مالیاتی نیز در در این جلسه نحوه اجرای طرح نشان دار کردن مالیات و پویش‌های اطلاع رسانی مرتبط با آن را برای شرکت کنندگان تشریح کرد.

محمدرضا نوروزپور، معاون مطبوعاتی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی نیز در این نشست، ضمن تاکید بر ضرورت استفاده از ظرفیت رسانه‌ها برای تقویت فرهنگ مالیاتی خواستار ارائه حمایت‌های مالیاتی از رسانه‌ها در شرایط فعلی شد.